ΠΕ20

Rogers

• βασικός ρόλος εκπαιδευτικού: η εξασφάλιση προϋποθέσεων για ελεύθερη επιλογή και αυτορύθμιση

Lewin

• θεµελιωτής της Κοινωνικής Ψυχολογίας
• µορφολογικός ψυχολόγος
• η μάθηση συνδέεται με την αναδιοργάνωση του ψυχολογικού περιβάλλοντος
• περιβάλλον = ψυχολογικό περιβάλλον, και ειναι τα: φυσικός περίγυρος που κινείται το άτοµο, οι ανάγκες του, οι επιδιώξεις του
• πρόδρομος εκδημοκρατισμού της διδασκαλίας

Bandura

• ο εκπαιδευτικός αποτελεί ένα άπο τα πιο σημαντικά πρότυπα μίμησης για τον μαθήτη
• περιβάλλον, γνωστικοί, ατομικοί και βιολογικοί παράγοντες επηρεάζουν τη διαδικασία της μάθησης
• ο συμπεριφορισμός ερμηνεύει μόνο τη μάθηση στοιχειωδών μορφών συμπεριφοράς
• προκαταβολική ενίσχυση: προϋπάρχει του παρεχόμενου ερεθίσματος
• παρότρυνση κοινωνικού περίγυρου: ο μαθητής αναπτύσει στάσεις έξω απο τα πλαίσια της ατομικής εμπειρίας
• ο μαθητής μαθαίνει άπο τη παρατήρηση άλλων ανεξάρτητα άπο την ατομική του εμπειρία
• κοινωνική θεωρία: και οι στάσεις διαμορφώνονται άπο τη μίμηση προτύπων
• Κοινωνικής Ψυχολογίας

Piaget

• η ανάπτυξη προηγείται της μάθησης
• το παιδί μαθαίνει άπο την παρατήρηση συμπεριφοράς άλλου όσο αυτή συμβαδίζει με το στάδιο γνωστικής ανάπτυξής του
• κάθε εξελικτικό στάδιο είναι προϋπόθεση για το επόμενο
• το υποκείμενο που μαθαίνει και το περιβάλλον βρίσκονται σε μια αλληλεξάρτηση
• ο εισηγητής των σταδίων

Ausubel

• ανακαλυπτική μάθηση για μαθητές δημοτικού
• πορεία μάθησης: απο το γενικό στο ειδικό
• μορφή μάθησης: νοηματική προσληπτική
• ουσιώδης μάθηση: η συσχέτιση νέων πληροφοριών με ήδη υπάρχουσες

Bruner

• στόχος διδασκαλίας: η μετατροπή εξωτερικών σε εσωτερικά κίνητρα
• συνθήκες για ανακάλυψη μάθησης μέσω ιδίων διερευνήσεων των μαθητών
• νοητική ανάπτυξη: σπειροειδές πρόγραμμα, αφομοίωση αρχών & στάσεων, πραξιακή, εικονική, συμβολική αναπαράσταση των γνώσεων
• “διδασκαλία του χρησιμότερου και ελκυστικότερου”
• “η μάθηση αποτελεί ενδογενές κίνητρο”
• µεταφορά µάθησης µε βάση την αρχή των οµοίων στοιχείων
• τα εξελικτικά στάδια συνυπάρχουν ταυτόχρονα και αλληλεπιδρούν μεταξύ τους
• κάθε γνώση μπορεί να διαδαχθεί στον καθένα αρκεί αυτή να προσαρμοστεί πρώτα στο πνευματικό επίπεδο του διδασκόμενου
• Ο µαθητής διαµορφώνει τη «δοµή του γνωστικού αντικειµένου» µαθαίνοντας τα βασικά στοιχεία ενός µαθήµατος ώστε να µπορεί να τα συσχετίζει µε άλλες γνώσεις
• σε κάθε μάθημα πρέπει να δίνονται: 1) η γενική δομή, 2) τα βασικά στοιχεία στα οποία πρέπει να στηριχθεί ο μαθητής
• Σπειροειδές Πρόγραμμα Σπουδών
• Απαραίτητη συνθήκη αποτελεί η αφοµοίωση αρχών και στάσεων
• Καλλιέργεια θετικής στάσης απέναντι στο γνωστικό αντικείµενο απο τον εκπαιδευτικό
• να δίνονται στο µαθητή ευκαιρίες να αντιµετωπίζει προβληµατικές καταστάσεις
• είναι απαραίτητο ο µαθητής να συσχετίζει τη νέα µάθηση µε τις προηγούµενες γνώσεις
• µάθηση µέσω της ανακάλυψης οδηγεί στην: αυτοεκπλήρωση, αυτοϊκανοποίηση, αυτοαμοιβή
• λιγότερο πολύπλοκο σύστημα σταδίων

Skinner

• Σχολή Συμπεριφοράς (Behaviourism)
• συντελεστική μάθηση, αγνόησης μιας αποκλίνουσας συμπεριφοράς
• μακροχρόνια πειράματα και παρατηρήσεις
• “όλη η συπεριφορά είναι αποτέλεσμα μάθησης, απορρέει από την οργάνωση των αντιδράσεων των ζωντανών οργανισµών από τα ερεθίσµατα που δέχονται”
• είδη αντιδράσεων: Αντανακλαστική (respondent), Ενεργητική (operant)
• Η επιλογή της αντίδρασης εξαρτάται από την ενίσχυση που δέχεται η καθεµιά
• προγραµµατισµένη διδασκαλία: βασική αρχή η ενίσχυση των προσπαθειών των µαθητών
• Κύριος ρόλος του σύγχρονου δασκάλου είναι η ενίσχυση της σωστής συµπεριφοράς του µαθητή µε κατάλληλο τρόπο
• Θετικοί & Αρνητικοί ενισχυτές αντίδρασης
• επιλογή των ενισχύσεων εξαρτάται από την ηλικία των µαθητών
• διατύπωση µε σαφή τρόπο των στόχων της διδασκαλίας
• Χρήσιµες ενισχύσεις είναι η ευγενής άµιλλα, η άµεση γνωστοποίηση του αποτελέσµατος στο µαθητή
• Μέθοδος της διαδοχικής προσέγγισης: Αρχικός στόχος => διαδοχική ενδιάµεση στόχοι => τελικός στόχος (προϋπόθεση: αποτελεσματική ενίσχυση των μαθητών σε κάθε ενδιάμεσο στόχο)

Vygotsky

• η μάθηση προηγείται της ανάπτυξης
• ζώνη της “εν δυνάμει (επικείμενης) ανάπτυξης” (Z.P.D -Zone of proximal development) που παρέχει μια εξήγηση για το πώς μαθαίνει το παιδί με την βοήθεια άλλων
• Η ζώνη είναι η απόσταση μεταξύ του πραγματικού επιπέδου εξέλιξης, όπως αυτό καθορίζεται από την ανεξάρτητη επίλυση προβλήματος, και του επιπέδου της πιθανής εξέλιξης, όπως αυτό καθορίζεται από την επίλυση προβλήματος κάτω από την καθοδήγηση ενηλίκου ή σε συνεργασία με πιο ικανούς συνομηλίκους
• Εκπαιδευτικός και μαθητής δουλεύουν μέσα στη ζώνη για επίτευξη του ανωτέρου επιπέδου δυναμικού ανάπτυξης
• γνωστική ανάπτυξη μέσα από μια κοινωνικοπολιτισμική προοπτική
• Το επίπεδο κατανόησης προκαλείται σκόπιμα και ο μαθητής μαθαίνει καινούρια πράγματα χωρίς να δοκιμάσει αποτυχία
• Κεντρικούς ρόλους στη θεωρία του παίζουν η διαμεσολάβηση και τα εργαλεία της σκέψης
• Η εκπαίδευση πρέπει να προηγείται της ανάπτυξης.
• εξατομικευμένη άμεση διδασκαλία
• άμεση καθοδήγηση κατά την διάρκεια της μαθησιακής διαδικασίας

Ομοιότητες Piaget, Vygotsky, Bruner

• Θεωρούν τη γνωστική ανάπτυξη ως μια διαδικασία προσαρμογής, που έχει τις ρίζες της σε μια βιολογική λειτουργία, κοινή για όλα τα ζωικά είδη
• Υποστηρίζουν ότι για την κατανόηση της σκέψης και της γλώσσας είναι αναγκαία μια αναπτυξιακή προσέγγιση
• Χρησιμοποιούν στις μελέτες τους όμοιες μεθοδολογικές προσεγγίσεις (προσεκτική παρατήρηση της φυσικής συμπεριφοράς του παιδιού μέσω της οποίας γίνεται προσπάθεια να αποκαλυφτούν οι υποκείμενες διεργασίες της σκέψης)
• Αποδίδουν κεντρικό ρόλο στην ενεργό συμμετοχή του παιδιού στη διαδικασία προσαρμογής
• Ερμηνεύουν τη γνωστική ανάπτυξη με βάση την έννοια της εσωτερίκευσης στην οποία αποδίδουν μεγάλη σημασία

Διαφορές Piaget, Vygotsky, Bruner

• H Πράξη ειναι δραστηριότητα: Piaget => ατομική, Vygotsky & Bruner => κοινωνική
• διδασκαλία μέσω: Vygotsky & Bruner => συνεργατικής μάθησης, Piaget => αυτόνομη πράξη και μάθηση μέσω ανακάλυψης
• ρόλος του κοινωνικού ή και του πολιτισμικού παράγοντα στην εξελικτική διαδικασία: